● Basın Dünyası — Tüm Yazıları
Kültür & Sanat
Savaş Zamanlarında Sanat
Aşağıdaki yazı Laura Iamurri’nin Critique d’Art dergisinde (Sonbahar 2014, sayı 43) yayınlanan ve Simon Pleasance tarafından İngilizceye çevrilen “The Field of Vision of War” başlıklı yazısından kısaltılarak çevrilmiştir. Iamurri’nin yazısı, Visual Propaganda, Exhibitions and the
Asya
Çin Komünist Partisi 20. Ulusal Kongresi
Giriş
Orta Doğu
İran İslam Devrimi 40. yılında: Şah karşıtı solculara ne oldu?*
Bu makale İran devrimi'nin 40 yılı nedeniyle 11 Şubat 2019'da ilk önce BBC - Türkçe'de yayınlanmıştır. İran'da özellikle kadınların ve genel olarak İran halkının Mahsa Amini'nin ahlak polisi tarafından öldürülmesine tepki olarak sokaklara dökülmesi nedeni, konunun güncelliği ve h
Kültür & Sanat
Manet, “Olympia” (1863)
“Olympia”, Edouard Manet, Louvre Müzesi, Paris
Felsefe
Ütopyanın Ruhu: Fragmanlar
Fotograf: Zentralbild /Quasch /Krueger l wikimedia
Asya
Anneler ve Hassas Erkekler: Hindistan’da “İç Dünya”nın Şekillenmesi
Sudhir Kakar, 1978 yılında yayınlanan ve Türkçeye henüz tercüme edilmemiş olan Inner World (İç Dünya) eserinde, Hindistan’a ait farklı bir ruhsal manzarayı içerden bir bakışla tasvir eder.[1] Kakar, özellikle çocukluk yıllarında şekillenen Hint “iç dünya” konusunda, olumlamadan u
Enerji
Enerji Krizi: 1970'lerde Görülenden Farkı Ne?
Fotograf: Pixabay
Kültür & Sanat
Sahne Işıkları Sönerken: III. Reich Döneminde Kabare
Aşağıdaki metin Cabarets de Berlin 1914-1930 5/5 – Le cabaret sous le IIIème Reich başlıklı yazıdan kısaltılarak çevrildi. Jean-Michel Palmier’nin kabare kültürü üzerine beş yazılık dizisi, burada yayımlanan son yazıyla birlikte tamamlanmış oluyor. Diğerlerine sırayla şuradan ula
Kültür & Sanat
Savaş ve Sanat: Savaşın Sanata yansıması
İnsanlık tarihi boyunca sürekli var olan savaşlar bir taraftan yaşatmış oldukları yıkıcılıkla insanlığın hafızasında yer etmiş ve hep gündemde olmuştur. Tarih boyunca savaşlar hep gündemde yer almışlar, tarihi şekillendiren önemli olgular olarak yer etmişlerdir. Savaşların yaratm
Kültür & Sanat
Algoritma Sanatı, İnsana Karşı
Jiyoon Lee’nin, yeni medya sanatına odaklanan FACT adlı kurumla birlikte küratörlüğünü üstlendiği “LUX: Çağdaş Sanatta Yeni Dalga” başlıklı teknoloji harikaları sergisinin ilk salonuna adım attığınızda, diğer salonlarda neler göreceğiniz aşağı yukarı belli oluyor. Tavandan, iart
Diğer
Korsanların Karşı-Kültürü
Fiona Jeffries’in Marcus Rediker’la yaptığı “The Theatre and Counter-Theatre of Fear” başlıklı söyleşiden seçilmiş pasajlar. Fiona Jeffries, Nothing to Lose But Our Fear: In Conversation with Lydia Cacho, Gustavo Esteva, Silvia Federici, David Harvey, John Holloway, Wendy Mendez,
Kültür & Sanat
Diktatörün Sanatçılığı
Kenan Evren salt diktatör değildi, 'sanatçı' diktatördü. 'Sanatçı’ payesini, başka resimlerden yaptığı beceriksiz, heveskâr kopyalar sayesinde değil, cunta rejimini desteklemiş olan sanat hamisi iş adamlarının yardakçılığı sayesinde edinmişti. Böylece, Evren'in kapkara portresi b
Dünya
Uluslararası Finans Yöneticileri, Küresel Finansal Çöküşü Simüle Eden “Savaş Oyunu” Egzersizi Düzenledi. Endişelenmeli miyiz?
Üst düzey uluslararası bankacılık yetkilileri ve kuruluşları, küresel finansal sistemin çöküşünü simüle eden küresel bir “savaş oyunu” tatbikatı için geçen ay bir araya geldi. Masaüstü tatbikatı, COVID-19 küresel sahneye girmeden hemen önce gerçekleşen pandemik simülasyon egzersi
Politika
Diktatörlük Sendromu*
Fotograf: Twitter
Kültür & Sanat
Kültürel Demokrasi Masalı
Michael Parenti
Kültür & Sanat
AKP’nin Popülist Kültürü ve Kültür Müteahhitleri*
Dünyanın birçok ülkesinde popülist liderler iktidara gelir ve sağcı hareketler güçlenirken, kültür, politika sahnesinde daha fazla yer kaplamaya, siyasetin en sık kullandığı enstrümanlar arasında yer almaya başlıyor. “Elitlere karşı halkın sağduyusuna güvenme” düsturuyla hareket
Kültür & Sanat
Sanatın Pornolaştırılması
Tiziano, Venüs ve Eros, 1548.
Tarih
Endüstriyel Kapitalizm ve Delilik
Tony Robert-Fleury, Pinel, Delinin Zincirlerini Çözüyor, 1876. Fransa’da 18. yüzyılın sonlarına kadar akıl hastaları; yoksullar ve suçlularla birlikte Salpêtrière (kadınlar) ve Bicêtre (erkekler) düşkünlerevinde tutulur, çoğunlukla da zincire bağlanırlardı. Kimilerine göre moder
Politika
Mafyalaşan Devlet, Devletleşen Mafya!
Halk desteğini yitiren siyasi parti veya liderlerin, iktidarlarını ne pahasına olursa olsun sürdürme çabaları, kaçınılmaz olarak yalan ve zorbalığa bel bağlamalarını getiriyor. Bu da siyasal İslam gibi, milliyetçilik gibi bir şemsiye altında, giderek artan oranda hukuk ve adalett
Politika
Baskın Oran | Teşkilat-ı Mahsusa’dan Bugüne Sembiyotik Devlet-Mafya İlişkisi
Önce, iki tane temel tanım: 1) Devlet = Ülkedeki meşru güç odağı. Mafya = Ülkedeki gayrimeşru güç odağı; 2) Bunlar arasındaki sembiyoz (ortakyaşam) ilişkisinin her devirde kullandığı “resmî” gerekçe: Devletin bekasını sağlamak. Genellikle “Bayrak ve Ezan”sloganını kullanarak.
ABD
Dijital Kolonyalizm: Amerikan Emperyalizminin Evrimi
Milyarderler 2020’de kârlarını iyice katladı. Jeff Bezos’un kişisel serveti 113 milyar dolardan 184 milyar dolara yükseldi. Elon Musk ise, 27 milyar dolardan 185 milyar dolara çıkan servetiyle Bezos’u gölgede bıraktı. Big Tech şirketlerini yöneten burjuvazi için hayat çok güzel.
Kültür & Sanat
Erotik Katedral: Kurt Schwitters'ın Mimarlığa Oyunu
Sembolizm, fütürizm gibi erken uyanışlar sayılmazsa, avangard sanat Birinci Dünya Savaşı’nın ürünüdür. Kurt Schwitters da, Savaş sonrası ilk avangard kuşağın bir şairidir, ressamıdır, heykeltıraşıdır, mimarıdır, masalcısıdır, eleştirmenidir… Aslında bütün bunları tek tek saymak b
Kültür & Sanat
Kripto Sanat, Kripto Para
Beeple, İlk Emoji
Ekonomi
Kripto Varlıklar (Paralar) ve Ponzi Oyunu
Geçen haftaki “Minsky Ânı ve Türkiye Ekonomisi: Saadet Zincirinin Sonuna mı Geliyoruz?” başlıklı yazımızda Hyman Minsky’nin Finansal İstikrarsızlık Hipotezi’ni (FİH) kullanarak başlangıç nedeni ne olursa olsun, finansal piyasalarda oluşan “lale devirlerinin” eninde sonunda çok ma
Politika
“Tıp Bir Sosyal Bilimdir ve Politika Büyük Ölçüde Tıptan Başka Bir Şey Değildir”
Fotograf: Ani Kolleshi / Unsplash
Avrupa
Şöhretler, Semboller, Nefretler | Postfaşizmin Fransa Sahnesi
Gözlüğünün camında Trump ve Putin imajlarıyla Marine Le Pen “treni” tüm hasımlarını saf dışı bırakıyor.
Politika
Diktatörlüğün Psikolojisi: Barış ve Savaş
Hitler, Franco ve Musssolini fotografları, Wikipedia
Felsefe
Dünya Sistemleri Analizi, Immanuel Wallerstein
Immanuel Wallerstein, Fotograf: Twitter
Kültür & Sanat
İlksel kargaşaya dönmek | Sihirli Sanat Hakkında
Leonora Carrington, Ve Sonra Minotauros’un Kızını Gördük, 1953
ABD
Amerika’da sol var mıydı?
Bernie Sanders, Fotograf: Creative Commons / Wikimedia
Afrika
'Afrika’nın Che Guevarası': Lumumba
Patrice Lumumba'nın Mobutu'nun askerleri tarafından yakalandıktan sonra çekilen son fotoğraflarından biri.
Kültür & Sanat
Taammüden Anakronizm: Dizilerde Tarihin Politik Kullanımları
Son on yılda sağ popülizmin hızla yükseldiği ülkelerin muhalif bloklarının yer yer infiale varan hoşnutsuzluğu, küresel iletişim endüstrisinin bu ülkeleri resmederken en çok odaklandığı mesele. Bu ülkelerin kamuoyları genel olarak incelendiğinde muhalif blokta iki başat güncel ok
Edebiyat
Ne 'Çek' Ne de 'Solcu': Yalnızca 'Romancı' Kundera
Milen Kundera, 1980 @Elisa Cabot,, via Wikimedia Commons
Kültür & Sanat
Hayalî Müze
Fotograf: Igor Miske / Unsplash
Politika
Despotizm Nedir, Kaç Türlü Despotizm Vardır
@Steve Bell, 2013 Illustration
Tarih
Büyük Reformcu Martin Luther
Elma fidanı hikayesini örnek alalım: “Yarın dünyanın sonunun geleceğini bilseydim bile bugün bir elma fidanı dikerdim” sözü Martin Luther’e mal edilen pek çok özlü sözden biridir. Her ne kadar bu sözün ona ait olduğuna ilişkin ortada bir kanıt bulunmasa da insanlar bu deyişleri
Latin Amerika
Arjantin'de 'Gökten Yağan Cesetler'in Öyküsü
Latin Amerika'nin eli kanlı iki diktatörü: Jorge Rafael Vileda ve Agusto Pinochet. Dikatör Vileda 1985'te yargılanıp ömür boyu hapse mahkum edildi. 1989 da Carlos Soul Menem'in iktidara gelmesi ile affedildi. 2003'te Peronist Nestor Kirchner'in seçilmesiyle birlikte insanliga kar
Diğer
Dezenformasyonun Kısa Tarihi
“Bütün insanlar doğaları gereği bilmek isterler,” diye başlar Metafizik. Onun öncesinde, Politika’dan aşina olduğumuz bir vaazı daha vardır Aristoteles’in: İnsan doğası gereği bilmek ister; ayrıca insan, doğası gereği, politiktir ve hayvandır. İşte dezenformasyonun formülü.
Felsefe
Fark Edilmek İçin Vurucu ve Şok Edici Olmak | Yeni Medya ve Yeni Dünya
Zygmunt Bauman, fotograf: @re:publica/Jan Zappner
Ekonomi
Dünyadaki ekonomik krizler: 150 yılda yaşanan 14 resesyon nasıl başladı, maliyeti ne oldu?
Fotograf: Sebastian Thöne / Pixabay
Dünya
Pandeminin Yas İmgeleri
Fotograf: Kat Jayne / Pexels
Diğer
ÖNSÖZ | Teknolojik Takıntı, Sibernetik Yaratıcılık
Teknoloji, tüm engellere rağmen bireyleri gittikçe daha çok kontrol etmenin ve onları sisteme gittikçe daha bağımlı kılmanın yollarını bulacak.
Kültür & Sanat
Kara Ölüm ve Avrupa Sanatı
İnsanlık başından beri feci salgınlarla perişan olmuş. Bunlar arasında en eskisi, en yaygın ve etkili olanı sıtma. Tarih öncesinde Afrika'da başlamış, MÖ 1000 yılından itibaren Yunanistan ve Çin'de tarihlere geçmiş; Antarktika dışında bütün kıtalara yayılmış ve hâlâ önü alınamaya
Dünya
Reel Neoliberalizmin Tarihsel Antropolojisi İçin Üç Tez
Aşağıdaki metin, Loïc Wacquant’ın “Three Steps to a Historical Anthropology of Actually Existing Neoliberalism” (Social Anthropology/Anthropologie Sociale [2012] 20) başlıklı yazısından kısaltılarak çevrildi.
Kültür & Sanat
Bauhaus: Modernleşmenin Tasarımı
Bauhaus: 20. yüzyılin mimarisini degiştiren okul
Politika
Kendini Gerçekleştiren Kehanet: Sibernetik Distopya
Geleceği hayal etmek, homo sapiens-sapiens türünün en ayırt edici özelliklerinden. Durmadan hayal kuruyor, gerçekleşmeleri için de kendimizi ve dış etkenleri olabildiğince şekillendirmeye çalışarak geçiriyoruz ömrümüzü. İnsanlık ve dolayısıyla medeniyet, hayallerimiz ve onları ge
Dünya
Erken kalkanın darbe yaptığı ABD’nin “arka bahçesi” Latin Amerika
"Bir zamanlar erken kalkanın darbe yaptığı ABD’nin “arka bahçesi” Latin Amerika’da iki binli yıllarla birlikte yükselen “sol dalga” Venezuela’dan başlayarak Brezilya, Ekvator, Bolivya, Şili, Arjantin, Paraguay, Uruguay, Nikaragua, Peru, El Salvador gibi Orta ve Güney Amerika ülke
Türkiye
12 Eylül Sürgünleri | "Sürgündeki kişi, ütopik insanın mükemmel hâlidir: Daima geleceğin nostaljisinde yaşar”
12 Eylül sayısal olarak Cumhuriyet döneminin en büyük sürgünlerine neden oldu. Binlerce aydın ülkesini terketmek zorunda kaldı. Gittikleri, mülteci oldukları ülkelerde yeni bir hayat kurmaya calıştılar. Basarı hikayelerinin yanısıra epeyce trajik hikayeler de vardır.Fénéon Muamması | Bir Jest Olarak Sessizlik
Paul Signac, Opus 217: Félix Fénéon’un Portresi, 1890, MoMA Koleksiyonu, New York.
Dünya
1973 Şili Darbesi | Neoliberal Laboratuvarın “Mucize”si
Şili darbesinin mimarları: Agusto Pinochet ve Henry Kissinger |
Dünya
Thomas Sankara | Afrika’nın “Che”si, “Onurlu İnsanların Ülkesi”nin Kurucusu
Afrika bağımsızlık hareketinin en önde gelen simalarından biri olan Thomas Sankara; emperyalizme karşı mücadelesi, sosyal refaha yönelik çalışmaları ve gerçekleştirmeyi düşündüğü reformlarıyla mensubu olduğu kıtaya örnek teşkil etmiştir.
Diğer
Ankapark, Özelleştirme Sürecinde Kamusal Varlıkların Özel Sektöre Yok Pahasına Peşkeş Çekildiği Bir Projedir
Açılışının hemen ardından tadilata girerek her gün bir yeni tartışmalı başlık ile karşımıza çıkan Ankapark projesi, ihalesi, maliyeti ve güvenlik açığı gibi pek çok nedenden ötürü gündemden düşmeyecek gibi görünüyor. Yazar, Ankapark’ı “Cumhuriyetin ütopyası olan AOÇ’nin kuruluş aBernie Sanders: ABD'de 'demokratik sosyalist' siyasetçi neden Demokrat Parti'nin başkan adayı olamadı?
Göçmenler ve genç seçmenin desteğini alan bir seçim kampanyası -
Kültür & Sanat
21. YÜZYILDA SANATÇININ KALICI OLMA DÜŞÜNCESİNE KARŞI ORTAYA KOYDUĞU TAVIR
Gözler, eller, siyah arkaplan; sanat -
Kültür & Sanat
Kendini Avlayan ve Kanatan Özne | Metin Altıok Şiiri Üzerine Bir Deneme
Metin Altıok
ABD
ABD - Taliban anlaşması | Gerici radikalizmin zaferi
Anlaşmayla Ortadoğu’nun kof, despotik yönetimlerine yeni birisi eklenmiş olacak. Afganistan ve bölge halkları için gayet olumsuz bir gelişme olan Taliban’ın iktidara yürümesi bölge gericiliğine güç, demokratik ve özgürlükçü kesimlere de zarar verecektir.
Diğer
Varoluşun Labirentinde Pandeminin İzini Sürmek
Mona Lisa
Kültür & Sanat
Karl Marx 202* yaşında: Dünyayı sarsan düşünürün hayatı ve eserleri
Marx 5 Mayıs 1818'de Almanya'nın batısında, Yahudi bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi.
Kültür & Sanat
BİR SALGIN FİLMİ ÜSTÜNE | FATAL CONTACT: BİRD FLU İN AMERİCA (2006)
ULAŞ BAŞAR GEZGİN |
Ekonomi
Prof. Dr. Ayşe Buğra | Ulus devletler ülke ekonomisini ve vatandaşlarını, finansal sermaye hareketlerinin sonuçlarından koruyamaz hale geldiler
Prof. Dr. Ayse Bugra
Dünya
Doç. Dr. İlker Belek | Küba Sağlıkta Neden ve Nasıl Başarılı Oldu?
Küba sosyalist bir ülke. Başta sağlık olmak üzere toplumsal yaşamın pek çok alanındaki başarılarını buna borçlu. Küba sosyalist devrimini gerçekleştirmemiş olsaydı, bu duruma gelemezdi.
Ekonomi
FİKRET BAŞKAYA | KORONAVİRÜS VEYA ŞEYLERİ YERLİ YERİNE KOYABİLMEK!
FİKRET BAŞKAYA
Politika
Ömer Murat Yazdı | Sosyalizm geri döner mi? Kovid-19 sonrası dünyada güçler dengesi
Zürich şehir merkezinde 1 Mayıs 2019 yürüyüşü. Fotograf: Arie Wubben / Unsplash
Avrupa
1968: Toplumu Değiştiren Bir Yıl | 1968 Federal Almanya tarihinde bir dönüm noktasıydı
Dünyayı sarsan bir kuşak: 68 liler. Asker kaçaklarına özgürlük yürüyüşü, Berlin, 1968
Diğer
Dr. Nebi Sümer | Coronavirus ve Psikolojik Kaygılar
Dr. Nebi Sümer, Sabancı Üniversitesi Sanat ve Sosyal Bilimler Fakültesi Psikoloji Programı Öğretim Üyesi
Kültür & Sanat
Jean Robertson: 21. Yüzyılda Sanat
21.yüzyıl sanatı gelişmekte olan bir uygulama, araştırma ve yayınlama alanıdır. Bu da onu oldukça dinamik bir çalışma alanı yapar. Birçok önemli konu, bu yeni yüzyılda yankı bulmakta ve yeni düşüncelere ve bilimsel tartışmalara ilham vermektedir. Örneğin, yaşam bilimlerindeki bil
Ekonomi
Mustafa Sönmez Yazdı: COVID-19: Ekonomik Önlemler Güven Vermiyor
Tüm dünyada kısa sürede yaşamın ekonomik, siyasi, kültürel, tüm ezberlerini şaşırtan, toplumu derin bir endişe ve belirsizliğe sürükleyen korona virüse karşı, ne kadar işe yarayacağı, çözüm olup olmayacağı bilinmeyen bazı önlemler can havliyle alınıyor. COVID-19’un can kaybını en
Ekonomi